Fraude

Altijd een frustrerende ervaring voor docenten: heb je veel tijd en moeite gestoken in het uitleggen van een vak aan je studenten, blijken ze zich er vanaf te maken door domweg werk van andere studenten in te leveren. En dan moet je er weer veel tijd in steken om er achter te komen of het echt kwaadwillende fraude is of misschien een stomme fout… terwijl studenten vaak weer lijken te denken dat je er lol in hebt om ze aan de schandpaal te nagelen. Integendeel dus.

Met deze activiteiten gaat momenteel een groot deel van mijn tijd heen. Ik merk dan vooral dat ik voor deze taak niet opgeleid ben: ik ben immers geen rechercheur. Het opmerken van een geval van fraude of plagiaat is vaak geen probleem, maar dan moet je dus nog bepalen of de beschuldiging terecht is. In de procedure die bij ons op school geldt moet je dan een student oproepen voor een persoonlijk gesprek, en daar begint vaak het gedonder. Studenten blijken er zeer bedreven in om een geloofwaardig verhaal op te hangen, en ik bezit niet de gave om leugens eenvoudig te onderscheiden van de waarheid.

Natuurlijk ben ik bekend met instrumenten als Ephorus, waarvoor ook onze school een licentie heeft. De opdrachten echter waar ik hier over praat, behelzen het maken van digitale producten: een website of een database. En hier biedt Ephorus nu juist geen ondersteuning voor.

Verder vind ik soms de procedure op onze instelling frustrerend. In principe constateert de docent de fraude, en geeft dat vervolgens door aan de examencommissie. In veel gevallen neemt deze het advies van de docent over. Een enkel geval van fraude leidt echter niet tot strafmaatregelen – pas wanneer je een tweede keer van fraude of plagiaat beschuldigd wordt kun je uitgesloten worden van één of meerdere kansen, tot maximaal een jaar.

Gezien dit systeem ben ik zelf geneigd ook in het geval van twijfel fraudegevallen door te geven aan de examencommissie. Immers, een eerste vergrijp blijft zonder gevolgen. De laatste tijd merk ik echter dat er meer gevallen zijn die ik niet aangeef bij de examencommissie, en ik twijfel of dat goed is. Ik heb echter niet de indruk dat er een erg duidelijke lijn is.

Wat vinden jullie? En zijn er tools die ook het opsporen van fraude bij databases en websites vergemakkelijken?

Blog, werk en het echte leven

Blog, wat heb ik je lang veronachtzaamd. Terwijl er zoveel gebeurd is. Zo heb ik een aantal weken terug van gedachten gewisseld met Jeroen Bottema over het creëren van draagvlak voor portfolio’s, is het plan om laptops verplicht te stellen voor studenten vooralsnog afgeschoten door ons MT, hebben we een middag gehad over toetsen binnen ons team en hebben we een nieuwe teammanager.

Verwacht dus de komende weken bijdragen over deze onderwerpen, en meer. Het moet lukken om voor de vakantie, begin juli, nog een aantal posts op mijn blog los te laten. Voor nu alleen een nieuwtje – ik mag aanwezig zijn op de tweetup van @maximeverhagen op het ministerie van Buitenlandse Zaken, op 3 juli. Vraag me vooral af of er nog meer onderwijsmensen aanwezig zullen zijn.

En dan volgende week weer echte blogs!

Weblectures – De stand van zaken (?)

Eerder schreef ik al over de mogelijkheid van Webcolleges die de HvA aanbiedt, en het feit dat ik daar nog geen gebruik van maak. In een andere context dook dit gegeven weer op; vooral het feit dat dit kennelijk nog niet op alle hogescholen even vanzelfsprekend is was aanleiding voor mij om weer eens wat dieper in de materie te duiken.

Webcolleges aan de HvA

De webcolleges van de HvA (overigens in samenwerking met de UvA en nog een aantal andere instellingen voor hoger onderwijs) zijn feitelijk twee verschillende vensters naast elkaar: een venster voor video (over het algemeen de pratende docent) gecombineerd met een venster voor een PowerPoint presentatie. Het aardige van deze opzet is dat de timing van beide gesynchroniseerd kan worden: de juiste dia wordt getoond op het juiste moment van het college. Tijdens een live college is dat vanzelfsprekend, bij een webcollege wat mij betreft een voorwaarde voor het effectief inzetten ervan.

Toch worden, voor zover ik dat kan overzien, webcolleges nog niet in grote aantallen gebruikt. Ik heb het vermoeden dat dit vooral gerelateerd is aan de inzet: er moeten met name faciliteiten geregeld worden. Naast onbekendheid met het fenomeen (ik heb neit het idee dat de HvA erg sterk is in het promoten van de eigen instrumenten) waarschijnlijk de reden dat bijvoorbeeld een docent van mijn eigen opleiding liever podcasts maakt van zijn colleges. Het staat buiten kijf dat die minder interactief, en dus onderwijskundig minder, zijn dan de webcolleges.

In een onderzoek uit 2006 werden door docenten vooral de voordelen tijd- en plaatsonafhankelijk leren genoemd. Opvallend daarbij is dat de studenten dit voordeel niet noemen: zij lijken het vooral erg prettig te vinden dat ze de colleges vlak voor een tentamen herhaald kunnen bekijken. Interessant, omdat de vrees van veel docenten vaak lijkt te zijn dat met de beschikbaarheid van webcolleges, studenten niet meer naar het echte college zullen komen. Even los van de vraag of dit erg is, lijkt dit onderzoeksresultaat dat tegen te spreken.

Een praktische drempel die in elk geval in 2006 werd genoemd is het feit dat het systeem nog wel eens problemen vertoonde bij het tonen van filmpjes in de presentaties. Deze kwamen niet altijd goed getimed door, wat natuurlijk een probleem is bij een systeem waarvan de grootste kracht lijkt te zijn het synchroon kunnen tonen van de verschillende onderdelen.

De toekomst

Wat zijn nu mijn wensen met het systeem? Mijn belangrijkste wens op dit moment zou zijn om het nog interactiever te maken. Ik hoor vaak de klacht dat docenten alleen nog maar met PowerPoint (kunnen) werken. Deze klacht wordt geuit door zowel docenten als studenten. Wat in mijn ogen dan ook ontbreekt is de mogelijkheid om dynamische voorbeelden te maken, bijvoorbeeld diagrammen – eigenlijk de terugkeer van het bord. Ook zou het aardig zijn wanneer de mogelijkheid gecreëerd wordt voor input door de student – dit zou de mogelijkheid inbrengen om ook interactievere colleges als webcollege uit te brengen.

Op dit moment vraag ik me overigens af of ik zelf op korte termijn in zee zou gaan met weblectures. Er wordt op dit moment op ons instituut nog hard nagedacht over het verplicht stellen van laptops voor studenten. Persoonlijk denk ik dat dit meer didactische mogelijkheden en efficiëntiewinst biedt dan weblectures. Bovendien zou het de opzet van mijn lessen dusdanig veranderen dat een weblecture lastig te realiseren valt. Maar wie weet.

Nakijken

Het is de afgelopen week stil geweest op mijn blog, en dat zal ook nog wel even zo blijven. We zitten namelijk midden in de nakijkcarrousel, en die lijkt nu nog wel harder aan te komen dan gebruikelijk. Dat heeft mede met Pasen te maken – a.s. vrijdag valt natuurlijk uit, en maandag dan ook alweer. Volgende week moeten de cijfers ingeleverd worden, dus ik werk nog even door als jullie het goed vinden…

Ik heb nog wel wat berichten in de pijplijn, dus ik hoop het daarna weer op te pakken. Ik wens iedereen alvast een goede Pasen! En vandaag een goede IPON, waar ik graag bij had willen zijn… Dus als iemand nog tips heeft voor sneller nakijken, dan graag.

Digitale carriere branding

Een collega van mij wees me op een artikel over Digitale carriere branding op Molblog. De teneur van dit artikel is dat marketingstudenten weinig activiteiten ondernemen om hun persoonlijke merk digitaal in de markt te zetten, om zo hun kansen op een baan te vergroten. In het algemeen geen goede zaak, maar in het bijzonder voor marketing-studenten verrassend en niet goed.

Eén van de vragen uit deze post kan ik beantwoorden: ja, ik denk dat wij met onze opleiding meer aandacht moeten besteden aan deze fenomenen. Dat vind ik niet alleen voor personal branding belangrijk, maar in algemene zin is het goed dat studenten gedegen kennis hebben van wat er zoal leeft in o.a. social networking.

De neiging is groot om te zeggen dat het ook met de kennis van onze studenten op dit gebied mager gesteld is. Het is hard werken om zo in het eerste jaar de studenten te introduceren tot de basis van ICT. Weinig kennis van Excel of HTML wil echter nog niet zeggen dat iemand niet actief is op intranet. Dus is het hoog tijd dat ik me vragen stel als: hoeveel studenten bloggen er, en waarover? Wie maakt er gebruik van Twitter, en op welke manier?

Ik heb navraag gedaan bij collega’s, en ook zij hebben hier niet goed zicht op. Vandaar dat ik – in overleg met afstudeercoördinatoren – ga nadenken over een onderzoeksopdracht aan onze student. En wellicht hebben jullie nog suggesties voor onderzoeksvragen!

Update: Op Frankwatching is net een review geplaatst van een boek over Personal Branding. Doe er je voordeel mee.

Curriculumherziening

Nou ja, dat is een groot woord. Maar afgelopen woensdag hebben we met een deel van de propedeuse-collega’s (te weten de projectcoördinatoren, de SLB-coördinator en ik) rond de tafel gezeten om eens lekker het programma van volgend jaar in elkaar te timmeren. Altijd een leuke sessie, zo met de handen bezig zijn.

Er zitten een paar elementen in waar ik enthousiast over ben:

• Er komt meer aandacht voor projectvaardigheden/projectmanagement, en dat wordt beter in het curriculum ingebed;
• Het karakter van Presenteren wordt veranderd, wordt minder ’spreekbeurt houden’ en gaat meer in de richting van het commerciële (’pitchen’)
• Het internationale element wordt versterkt.

Uiteraard moet het één en ander nog verder in detail worden besproken. Het is nu alleen nog ‘en petit comité’ zoals een collega van mij altijd zo mooi zegt besproken, hoewel de teamleiders van de andere profielen er wel al zijdelings bij betrokken zijn geweest – en dat is positief.

Uitdaging: één van mijn vakken, altijd een beetje krom Computervaardigheden geheten, zal in samenhang met o.a. projectvaardigheden gegeven gaan worden. Dat betekent dat er een flinke herziening plaats moet gaan vinden. Het vak valt in periode 1 en zal dus in de komende periode herzien moeten gaan worden. Weer extra uren! Maar zo’n herzieningsklus laat ik niet zomaar vallen.

ELO’s en de betekenis voor leren

Ik heb een kleine leesachterstand, dus ik las nu pas de entry op de blog van Marcel de Leeuwe, die mede als reactie op een opmerking van mij tot stand gekomen is. Op Twitter ontspon zich een discussie over de waarde van ELO’s, en wat nu precies een ELO is. Naast mij bleek ook Kaj Rietberg niet meteen van de positieve kanten van een ELO overtuigd (als ik dat zo mag zeggen Kaj).

Al jaren volg ik de ontwikkelingen rond ELO’s met de nodige scepsis. Dit stamt al uit de tijd dat ik ICTO coördinator/informatiemanager was bij de Faculteit Maatschappij- en Gedragswetenschappen van de Universiteit van Amsterdam. Ons werd destijds min of meer gedwongen om Blackboard te gaan gebruiken, terwijl binnen de faculteit een prachtig intranetsysteem ontwikkeld was, wat relatief makkelijk uit te bouwen was tot wat je nu een ELO zou noemen.

Ik geef toe, mijn mening is hierdoor niet geheel neutraal. En toch ook gestoeld op argumenten. Want: het invoeren van een ELO is (veel) meer dan het binnenhalen van een stuk techniek. Een ELO moet het onderwijs ondersteunen en faciliteren. Je moet je daarom voor implementatie goed afvragen waar je met het onderwijs naar toe wilt, en de keuze van een ELO daarop aanpassen. Juist dat wordt vaak vergeten – en zeker in het geval van de UvA werd die slag overgeslagen.

Feitelijk bleek Marcel echter mijn mening over ELO’s in grote lijnen te delen. In één van de commentaren wordt dan wel geroepen dat BSCW, een omgeving die wij hier met redelijke tevredenheid gebruiken, moet verdwijnen (Ban de PPT/PDF/DOC omgevingen!), hij stelt feitelijk ook dat zo’n omgeving wel degelijk onderdeel kan uitmaken van een ELO.

En zo haal ik ruim 10 jaar na dato toch nog een beetje mijn gram. (Overigens heeft het bovenstaande ook implicaties voor portfolio’s, maar daarover een andere keer meer.)

Weblectures

Afgelopen vrijdag gaf ik om half 3 een college Websitebouw, een college dat ik twee keer per week geef. Waar er eerder deze (woensdagochtend) 40 studenten kwamen opdagen, bleek er nu één (1) student in de zaal te zitten – waar er per college maximaal 100 studenten te verwachten waren. Een teleurstelling, zoals u begrijpt.

Van tevoren had ik hier al rekening mee gehouden; de afgelopen weken waren de opkomstpercentages al zeer wisselend. Natuurlijk is het niet zo dat er alleen maar sprake is van studenten die niet komen opdagen, en zelfs als dat al zo is, bestaat de kans dat het geboden onderwijs gewoon niet goed genoeg is. Daar zullen we dan ook kritisch naar moeten kijken. Ik merk echter ook dat studenten ’shoppen’ – dus zelf kijken of ze een ander moment een college bij kunnen wonen (dat hun beter uitkomt).

Binnen de HvA wordt al op vrij ruime schaal gebruik gemaakt van zg. ‘web lectures’. Helaas nog niet op ons instituut. Er zijn wel docenten die hun eigen colleges opnemen, maar die doen dat in de vorm van een podcast. Op die manier mis je mijns inziens een aantal (interactieve) mogelijkheden die een web lecture wel biedt. Persoonlijk denk ik dat het hoog tijd is dat wij als instituut gestructureerd gebruik maken van dergelijke mogelijkheden, aan de ene kant om de studenten meer ter wille te zijn, aan de andere kant om ons als docenten effectiever in te zetten (zie ook dit commentaar van Sander Schenk op een eerdere blog).

Wel denk ik dat we op dit gebied nog een lange weg te gaan hebben. Niet iedere docent is hier enthousiast over, velen vrezen ook enerzijds een lage opkomst voor colleges (wat ik persoonlijk helemaal niet erg vind) of denken dat de studenten de opgenomen lessen helemaal niet zullen bekijken. In dat laatste geval doen wij toch ook als docenten iets niet goed, lijkt mij.

Mocht u het zich afvragen, ik heb het college gewoon gegeven.

De moderne student

Eén van de dingen waar ik mee worstel als docent is de vraag hoe onderwijs zo in te richten dat de beste aansluiting wordt verkregen bij de leefwereld en stijlen van de studenten. Toen de Volkskrant op 7 maart een speciale bijlage uitgaf waarin onder andere aandacht werd besteed aan technologie in het onderwijs, heb ik die dan ook met meer dan normale aandacht gevolgd. In deze bijlage werd in een artikel aandacht besteed aan Wim Veen, en diens theorie van de ‘Homo Zappiens‘: de multi-taskende mens. Parallellen met deze opvatting zien we bijvoorbeeld ook terug in het boek ‘Generatie Einstein‘ van Inez Groen en Jeroen Boschma.

Hoewel ik sympathie koester voor deze opvattingen, en zeker denk dat een groot deel van deze theorieën klopt, worstel ik al een tijdje met de vraag waarom ik als docent toch niet succesvol ben in het onderwijs waarin ik rekening probeer te houden met deze aspecten. Natuurlijk ben ik, alleen al door mijn leeftijd, geen digital native, maar een digital immigrant – toch is deze verklaring voor mijn gevoel niet afdoende voor dit ‘falen’.

Je hoort mij nu niet ineens zeggen dat ik het antwoord heb gevonden, maar de afgelopen weken heb ik een tweetal berichten een bericht dat mijn denken wat verder richting heeft gegeven. In de Trouw van 19 maart 2009 stond een artikel over de gevolgen van gratis producten en diensten, die ons sinds internet overspoelen, en verder denk ik dat de veranderde houding van de jeugd ten opzichte van autoriteit een belangrijke rol speelt.

Zoals Fred van Raaij, hoogleraar economische psychologie aan de Universiteit van Tilburg, stelt dat consumenten tegenwoordig vooral bezig zijn met de vraag: wat levert het mij persoonlijk op? Dezelfde vraag speelt denk ik bij onderwijs: veel zaken zijn niet meer vanzelfsprekend. Wanneer een boek wordt voorgeschreven voor een cursus, wordt dat boek niet standaard aangeschaft. Nee, studenten gaan eerst kijken of dat boek wel daadwerkelijk nodig is. Ook bij lessen moet je met goede argumenten aankomen om ze naar de les te trekken. Niet noodzakelijkerwijs slecht, maar wel een gegeven waar je rekening mee moet houden. (Overigens herken ik hetzelfde consumentengedrag bij mezelf: het is dus absoluut geen kritiek.)

Daar doorheen speelt nog eens de veranderde houding ten opzichte van autoriteit (wat overigens wel veel raakvlakken heeft met en de homo zappiens, en de gratis-mentaliteit).  De docent is voor de student niet langer zuiver de expert, de brenger van kennis. Hij of zij moet die positie eerst bewijzen. Laten we dat dan maar eens doen. Ik moet er nog harder aan trekken.

Toetsmiddag

Over twee weken gaan wij met ons team een middag besteden aan toetsen. Niet voor het eerst dat dit gebeurt, maar het blijkt belangrijk hier aandacht aan te blijven besteden. Het samenstellen van een goede toets is een wetenschap op zich – en niet iedereen heeft hier evenveel ervaring mee. Bovendien werken wij in ons team, vanwege onze grote studentenpopulatie, vooral met meerkeuzetoetsen – en het maken van een goede meerkeuzetoets is moeilijker dan het lijkt.

We hebben daarom de afdeling OrO (Onderwijsresearch en Onderzoek) gevraagd om ons hierin te trainen. Gisteren hadden we een eerste overleg met de mensen van OrO om dit verder invulling te geven. Belangrijke voorwaarde van onze kant is om deze middag praktijkgericht in te vullen. Niet iedere docent wordt gelijk enthousiast van begrippen als p-waarde, itemcorrelatie en variatie; het is bovendien niet noodzakelijk om al deze begrippen te kennen en toch een goede toets samen te kunnen stellen.

Grofweg wordt de middag onderverdeeld in drie onderdelen. In het eerste deel worden een aantal toetsbegrippen toepassingsgericht behandeld. Hierbij is ook aandacht voor de wijze van vraagstelling. Waarom is het niet handig om twee stellingen te bevragen in 1 vraag? Waarom betekent het helder stellen van een vraag niet meteen dat de vraag makkelijker wordt? In het tweede deel van de middag gaan we vervolgens op basis van deze kennis met eigen toetsen praktisch aan het werk. Hoe kunnen we onze eigen toetsen nog verder verbeteren?

Persoonlijk ben ik er van overtuigd dat we ook nog veel kwaliteitswinst kunnen halen door competenties, leerdoelen en toetsdoelen explicieter te maken en beter te koppelen. Dit wordt ook wel toetsmatrijs genoemd, en kun je realiseren met bijvoorbeeld de taxonomie van Bloom waarover Erwin de Beer recentelijk blogde. Uiteindelijk kun je hiermee vele kanten op, maar mij gaat het vooral om om duidelijker te maken wat je wil toetsen, en hoe je dit in niveaus onderverdeelt – kennis, inzicht en vaardigheden dus. Hier gaan we tijdens de middag ook tijd aan besteden, maar eerlijk gezegd denk ik dat we de handen vol hebben aan de eerste twee delen. Wat mij betreft gaan we dit dan reserveren voor een vervolgbijeenkomst.

Tot slot een link naar een boek dat ik zelf altijd prettig vind voor naslag: Toetsen in het hoger onderwijs. Ik weet dat veel mensen dit boek te theoretisch vinden, maar ik heb er zelf veel aan; voor praktijkgerichter alternatieven houd ik me aanbevolen.